021 22 77 68 77 - 021 22 56 28 15
0912 100 16 14
support@rayemosbat.com
مورد علاقه 0

تجدیدنظر خواهی در امور کیفری

تجدیدنظر خواهی در امور کیفری

 

 

در خصوص احکام کیفری نیز همچون احکام حقوقی قانون گذار برای هریک از طرفین حق تجدیدنظرخواهی را در نظر گرفته است. با این حال در این خصوص موارد و شرایط خاصی را تبیین نموده است که نیازمند شرح و توضیح بیشتر می باشد.

ماده ۴۲۶ تا ماده ۴۴۷ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲

مرجع تجدیدنظر در احکام کیفری شعبی خاصی است که در دادگاه تجدیدنظر استان به این امر اختصاص یافته است. در غیر از مواردی که احکام دادگاه های کیفری قابل تجدیدنظر در دادگاه تجدیدنظر است، استثنائا مواردی وجود دارد که اعتراض به آنها در صلاحیت دیوان عالی کشور می باشد.

مرجع رسیدگی به درخواست تجدید نظر از آراء و تصمیمات دادگاه اطفال و نوجوانان، شعبه ای از دادگاه تجدید نظر استان است که مطابق با شرایط مقرر در قانون آیین دادرسی کیفری و با ابلاغ رئیس قوه قضائیه تعیین می گردد.

مرجع فرجام خواهی از آراء و تصمیمات دادگاه کیفری یک ویژه رسیدگی به جرائم اطفال و نوجوانان نیز دیوان عالی کشور است.

در خصوص اعتراض به آراء کیفری، باید دانست مواردی از احکام وجود دارد که توسط قانون قطعی شمرده شده است. این به آن معناست که این احکام قابل تجدیدنظر نیست. با شناختن این استثناء، هر حکمی که شامل این موارد نباشد غیر قطعی و قابل تجدیدنظر هست.

مواردی که قانون آن احکام را قطعی دانسته است در ماده ۴۷۲ قانون آیین دادرسی کیفری بیان گردیده است:

الف) مواردی که جرائم ارتکاب یافته از جمله تعزیرات درجه هشت باشد.

(جرائم تعزیری درجه هشت شامل جرائمی است که مجزات آنها به این شرح است : ۱- حبس تا سه ماه

۲- جزای نقدی تا ده میلیون (۱۰٫۰۰۰٫۰۰۰) ریال    ۳- شلاق تا ده ضربه)

ضمنا به موجب قانون موارد زیر استثنای بند الف می باشد:

اولا: ” قرار بایگانی کردن پرونده ” مذکور در ماده ۸۰ قانون مجازات اسلامی

دوم: ” قرار تعلیق تعقیب ” مذکور در ماده ۸۱ قانون مجازات اسلامی

سوم: ” قرار توقف تحقیقات ” مذکور در ماده ۱۰۴ قانون مجازات اسلامی

چهارم: اعتراض دادستان در خصوص توبه موضوع ماده ۱۱۹ قانون مجازات اسلامی

پنجم: جرائمی که مجازات آن صرفا جزای نقدی درجه ۸ باشد در صلاحیت شورای حل اختلاف است و رایی که در شورا صادر شده است غیر قطعی است – ماده ۹ و ۲۷ قانون شورای حل اختلاف)

ششم: در مورد اطفال و نوجوانان تمامی آراء غیر قطعی و قابل اعتراض هستند.

ب) جرائم مستلزم پرداخت دیه یا ارش، در صورتیکه میزان یا جمع آن کمتر از یک دهم دیه کامل باشد.

نکته ی مهم آن که جرائم مشمول عنوان حد و قصاص همواره قابل تجدیدنظر می باشد.

همچنین به موجب تبصره ی ماده ۴۲۷ در مورد مجازات های جایگزین حبس، معیار قابلیت تجدیدنظر همان مجازات قانونی اولیه (یعنی آنچه در قانون به عنوان مجازات اصلی ذکر شده است و نه مجازاتی که پس از جایگزین کردن تعیین میگردد) است.

بنابراین آرای قابل تجدیدنظر در دو دسته ی حکم و قرار قابل بررسی هستند:

احکام : اعم از محکومیت و برائت

قرارها : شامل منع تعقیب ، موقوفی تعقیب ، قرار اناطه ، قرار تعویق صدور حکم ، قرار  رد دادخواست واخواهی و یا رد دادخواست تجدیدنظر خواهی منوط بر اینکه اصل دعوی نیز قابل تجدیدنظر باشد.

غیر از موارد فوق که بیان گردید ، سایر مواردی که قابل فرجام خواهی (اعتراض در دیوان عالی کشور) هستند به شرح زیر است:

ماده ۴۲۸ قانون مجازات اسلامی : آرای صادره درباره جرائمی که مجازات قانونی آنها سلب حیات، قطع عضو، حبس ابد و یا تعزیر درجه سه و بالاتر است و جنایات عمدی علیه تمامیت جسمانی که میزان دیه آنها نصف دیه کامل یا بیش از آن است و آرای صادره درباره جرائم سیاسی و مطبوعاتی، قابل فرجام‌خواهی در دیوان عالی کشور است.

مواردی وجود دارد که رای دادگاه توام با محکومیت به پرداخت دیه یا ارش و یا ضرر و زیان است که در اینصورت مطابق قانون اگر هریک از جنبه های مذکور قابل تجدیدنظر یا فرجام باشد، جنبه های دیگر رای نیز به تبع آن، حسب مورد قابل تجدیدنظر یا فرجام خواهد بود.

در ضمن اگر طرفین دعوی به هر دلیل حق تجدیدنظرخواهی یا فرجام خواهی را از خود ساقط نمایند، قانون به آن تصمیم ترتیب اثر می دهد اما بازهم طرفین در خصوص “صلاحیت دادگاه” یا “قاضی صادر کننده ی رای” ، همچنان حق تجدیدنظرخواهی خواهند داشت.

مهلت درخواست و یا دادخواست تجدیدنظرخواهی و فرجام برای اشخاص مقیم ایران ۲۰ روز و برای اشخاص مقیم خارج از کشور دو ماه از تاریخ ابلاغ رای و یا انقضای مهلت واخواهی است.

قرار بایگانی کردن پرونده (مذکور در ماده ۸۰) و قرار نظارت قضایی (مذکور در تبصره ۲ ماده ۲۴۷) ظرف مهلت ۱۰ روز قابل اعتراض است.

ماده ۸۰ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲

تبصره ۲ ماده ۲۴۷ قانون آیین دادرسی کیفری مصوب ۱۳۹۲

مهلت اعتراض نسبت به رای صادره از دادگاه نظامی جنگ ظرف ۷۲ ساعت (۳ روز) قابل اعتراض خواهد بود (ماده ۶۳۶ قانون مجازات اسلامی)

آیین رسیدگی در اعتراض به جرائم نیروهای مسلح – ماده ۶۳۴ تا ماده ۶۳۸

با اینحال هرگاه تقاضای تجدید نظر یا فرجام، خارج از مهلت مقرر تقدیم شود و درخواست‏ کننده عذر موجهی عنوان کند، دادگاه صادر کننده رای ابتدا به عذر او رسیدگی می نماید و در صورت موجه شناختن آن، قرار قبولی درخواست و در غیر این صورت قرار رد آن را صادر می کند. 

افرادی که حق درخواست تجدیدنظر یا فرجام دارند:

الف – محکوم علیه، وکیل یا نماینده قانونی او

ب – شاکی یا مدعی خصوصی و یا وکیل یا نماینده قانونی آنان

پ – دادستان از جهت برائت متهم، عدم انطباق رای با قانون و یا عدم تناسب مجازات

حال باید دانست از چه جهاتی میتوان از حکم صادره تجدیدنظر خواهی یا فرجام نمود؟

ماده ۴۳۴ قانون مجازات اسلامی جهات تجدیدنظر را به شرح زیر برشمرده است:

جهات تجدید نظرخواهی به شرح زیر است:
الف- ادعای عدم اعتبار ادله یا مدارک استنادی دادگاه
ب- ادعای مخالف بودن رای با قانون
پ- ادعای عدم صلاحیت دادگاه صادر کننده رای یا وجود یکی از جهات رد دادرس
ت- ادعای عدم توجه دادگاه به ادله ابرازی

تبصره- اگر تجدید نظرخواهی به استناد یکی از جهات مذکور در این ماده به عمل آید، در صورت وجود جهت دیگر، به آن هم رسیدگی می شود.

 نکته ی مهم و قابل توجه آن است که دادگاه تجدید نظر استان و دیوان عالی کشور فقط نسبت به آنچه مورد تجدید نظر خواهی یا فرجام خواهی واقع و نسبت به آن رای صادر شده است، رسیدگی می کند.

اگر طرفین تنها نسبت به رای کیفری تجدیدنظر یا فرجام خواهی نموده باشند، پس از درخواست کتبی و پرداخت هزینه دادرسی  به این درخواست رسیدگی خواهد شد اما اگر در خصوص ضرر و زیان ناشی از جرم هرگونه ادعایی داشته باشند، می بایست مطابق قانون آیین دادرسی مدنی دادخواست خود را به دادگاه حقوقی تقدیم نمایند، مگر اینکه چنین درخواستی نسبت به جنبه یکیفری و ضرر و زیان ناشی از جرم بصورت توامان تقدیم شده باشد.

به موجب قانون هرگاه تجدید نظر خواه یا فرجام خواه، مدعی اعسار از پرداخت هزینه دادرسی دعوای ضرر و زیان ناشی از جرم شود، دادگاه صادر کننده رای نخستین به این ادعاء خارج از نوبت رسیدگی می کند.

همچنین هرگاه تجدید نظر خواه یا فرجام خواه زندانی باشد، حسب مورد از پرداخت هزینه دادرسی مرحله تجدید نظر یا فرجام در امری که به موجب آن زندانی است، معاف می گردد.

تجدید نظر خواه یا فرجام خواه باید حسب مورد، درخواست یا دادخواست خود را به دفتر دادگاه صادر کننده رای نخستین یا تجدید نظر و یا دفتر زندان تسلیم کند. دفتر دادگاه تجدید نظر استان یا زندان مکلف است پس از ثبت تقاضای تجدید نظر یا فرجام، بلافاصله آن را به دادگاه صادرکننده رای نخستین ارسال کند.

در صورتی که تجدید نظر‏ خواهی یا فرجام خواهی در مهلت مقرر صورت گیرد، دفتر دادگاه صادرکننده رای نخستین، بلافاصله یا پس از رفع نقص، پرونده را حسب مورد، به دادگاه تجدید نظر استان یا دیوان عالی کشور ارسال می کند.

آرائی که در مرحله تجدید نظر صادر می شود، قطعی است.

 

برای کسب اطلاعات بیشتر و مشاوره با وکلای متخصص موسسه حقوقی وکلای رای مثبت در خصوص تجدیدنظر خواهی در امور کیفری
با شماره های ۲۲۷۷۶۸۷۷- 021 و ۲۲۵۶۲۸۱۵- 021 تماس گیرید

نظرات و یا سوالات خود را مطرح کنید

  اطلاع رسانی  
خبرم کن وقتی

برچسب ها

  #احکام غیر قطعی #احکام قطعی #تجدیدنظر خواهی در امور کیفری #جرائم تعزیری #دادگاه تجدیدنظر استان #دیوان عالی کشور #فرجام خواهی در امور کیفری